کابل شبكه

کابل شبکه

انواع كابل شبكه

پيش از اينكه در مورد انواع كابل‌ شبکه و پهناي باند مربوط به آنها، به بحث بپردازيم، ذكر اين نكته ضروري است كه نوع كابل انتخابي شما بطور مستقيم به توپولوژي شبكه تان وابسته است. در اين قسمت سعي گرديده توپولوژي مناسب با هر نوع كابل ذكر شود.

كابل شبكه ، رسانه اي است كه از طريق آن، اطلاعات از يك دستگاه موجود در شبكه به دستگاه ديگر انتقال مي يابد.انواع مختلفي از كابل ها بطور معمول در شبكه هاي LAN استفاده مي شوند. در برخي موارد شبكه تنها از يك نوع كابل استفاده مي كند، اما گاه انواعي از كابل ها در شبكه به كار گرفته مي شود. غير از عامل توپولوژي، پروتكل و اندازه شبكه نيز در انتخاب كابل شبكه مؤثرند. آگاهي از ويژگيهاي انواع مختلف كابل ها و ارتباط آنها با ديگر جنبه هاي شبكه براي توسعه يك شبكه موفق ضروري است.

در طراحي جديد شبكه معمولاً از كابلهاي Twisted Pair استفاده مي‌گردد. قيمت آن ارزان بوده و از نمونه‌هاي آن مي‌توان به كابل تلفن اشاره كرد. اين نوع كابل كه از چهار جفت سيم بهم تابيده تشكيل مي‌گردد، خود به دو دسته تقسيم مي‌شود:

1-(Unshielded Twisted Pair)UTP: كابل ارزان قيمتي است كه نصب آساني دارد و براي شبكه‌هاي LAN سيم بسيار مناسبي است، همچنين نسبت به نوع دوم كم‌وزن‌تر و انعطاف‌پذيرتر است. مقدار سرعت ديتاي عبوري از آن 4 مگابيت در ثانيه تا 100 مگابيت در ثانيه مي‌باشد. اين كابل مي‌تواند تا مسافت حدوداً 100 متر يا 328 فوت را بدون افت سيگنال انتقال دهد. كابل مذكور نسبت به تداخل امواج الكترومغناطيس (Electrical Magnatic Interference) حساسيت بسيار بالايي دارد و در نتيجه در مكانهاي داراي امواج الكترومغناطيس، امكان استفاده از آن وجود ندارد.

در سيم تلفن كه خود نوعي از اين كابل است از اتصال دهنده RJ11 استفاده مي‌شود، اما در كابل شبكه اتصال دهنده‌اي با شماره RJ45 بكار مي‌رود كه داراي هشت مكان براي هشت رشته سيم است.

 كابل شبکه UTP داراي پنج طبقه مختلف است (كه البته امروزه CAT6 و CAT7 هم اضافه شده است):

– CAT1 يا نوع اول كابل شبکه UTP براي انتقال صدا بكار مي‌رود، اما CAT2‌تا CAT5 براي انتقال ديتا در شبكه‌هاي كامپيوتري مورد استفاده قرار مي‌گيرند و سرعت انتقال ديتا در آنها به ترتيب عبارتست از: 4 مگابيت در ثانيه، 10مگابيت در ثانيه،‌ 16مگابيت در ثانيه و 100مگابيت در ثانيه.

براي شبكه‌ هاي كوچك و خانگي استفاده از كابل شبکهCAT3‌توصيه مي‌شود.

2- (Shielded Twisted Pair)STP : در اين كابل شبکه سيم‌هاي انتقال ديتا مانند UTP‌ هشت سيم و يا چهار جفت دوتايي هستند. بايد دانست كه تفاوت آن با UTP‌ در اين است كه پوسته‌اي به دور آن پيچيده شده كه از اثرگذاري امواج بر روي ديتا جلوگيري مي‌كند. از لحاظ قيمت،‌ اين كابل از UTP گرانتر و از فيبر نوري ارزان‌تر است. مقدار مسافتي كه كابل مذكور بدون افت سيگنال طي مي كند برابر با 500 متر معادل 1640 فوت است.

در شبكه‌هايي با توپولوژي اتوبوسي و حلقه‌اي از دو نوع اخير استفاده مي‌شود. گفته شد كه در اين نوع كابل، 4 جفت سيم بهم تابيده بكار مي‌رود كه از دو جفت آن يكي براي فرستادن اطلاعات و ديگري براي دريافت اطلاعات عمل مي‌كنند.

در شبكه‌هايي با نام اترنت سريع١ (Fast Ethernet) دو نوع كابل به چشم مي‌خورد:

– 100Base TX: يعني شبكه‌اي كه در آن از كابل UTP نوع Cat5 استفاده شده و عملاً دو جفت سيم در انتقال ديتا دخالت دارند (دو جفت ديگر بيكار مي‌مانند)، سرعت در آن 100 مگابيت در ثانيه و روش انتقال Baseband است.

– 100Base T4: تنها تفاوت آن با نوع بالا اين است كه هر چهار جفت سيم در آن بكار گرفته مي‌شوند.

بطور كلي توصيه‌هايي در مورد نصب كابل شبكه وجود دارد:

– هميشه بيشتر از مقدار مورد نياز كابل تهيه كنيد.

– هر بخشي از شبكه را كه نصب مي‌كنيد، آزمايش نماييد. ممكن است بخشهايي در شبكه وجود داشته باشند كه خارج ساختن آنها پس از مدتي دشوار باشد.

– اگر لازم است بر روي زمين كابل‌كشي نماييد، كابلها را بوسيله حفاظت‌كننده‌هايي بپوشانيد.

– دو سر كابل را نشانه‌گذاري كنيد.

هر چه سرعت کابل شبکه بيشتر، دقت نصب بيشتر

نصابي كه تا کنون مثلا روي Cat5 کار مي‌کرده است به دليل اضافه شدن پارامترهايي در Cat6 و يا Cat7، ممکن است کار را بدرستي نتواند انجام دهد و نتيجه کابل‌کشي بايد در تست نهايي از طريق تسترهاي معتبر مورد بررسي قرار گيرد.
واضح است وقتي روي استاندارد Cat6 يا Cat7 کار مي‌کنيد تنها مرغوبيت کالا مهم نيست. بلکه نکات بسيار جزيي و حياتي نيز به آن اضافه مي‌شود که فقط در هنگام نصب بايد به آن دقت کرد و به هيچ عنوان به کيفيت کالا ربطي ندارد.
حال اين موارد را نصاب‌هاي شبکه بايد بدانند و اگر هم نمي‌دانند بايد در زمان تحويل شبکه مورد تست قرار گيرند. بنابراين وقتي سرعت بالاتر مي‌رود يکسري پارامترها اهميت پيدا مي‌کنند که برخي از آنها به مرغوبيت و کيفيت کابل شبکه بر مي‌گردد و بعضي از آنها به نصب کابل شبکه و تجهيزات شبکه غيرفعال مرتبط است.
موارد فوق بسيار حساس و حياتي هستند که يک کاربر و يا مدير شبکه نمي‌تواند بدون تسترهاي حرفه‌اي آنها را تست، اندازه‌گيري و از سلامت کار مطمئن شود. وقتي در هنگام نصب تجهيزات غيرفعال تمام نکات استاندارد Cat6 رعايت شده باشد و همچنين تجهيزات فعال ( Active ) نيز استانداردهاي Cat6 را رعايت کرده باشند ولي نتوانيد از اين Backbone ؛ استانداردهاي Cat6 را دريافت نماييد آنگاه يک جاي کار ( که مي‌تواند از لحاظ مرغوبيت و کيفيت کالا و يا از لحاظ نصب باشد ) ايراد دارد و طبيعتاً در اينجا فقط تسترهاي تخصصي است كه مي‌تواند ايراد را پيدا کند.

چگونه شبکه را با استانداردها مقايسه کنيم؟

تا اينجا ديديم نحوه نصب، کيفيت تجهيزات شبکه و … در راه‌اندازي يک شبکه دخيل هستند. اما بايد بتوانيم تمام اين پارامترها را با يک معياري بسنجيم و اندازه‌گيري نماييم. يعني بايد ببينيم که تک تک اين پارامترها درست هستند و ترکيب اينها هم درست است يا نه. که براي اينکار يکسري استانداردهايي مانند استانداردهاي زير وجود دارد:
ـ استاندارد TIA / EIA 568B
ـ استاندارد ISO11801
ـ استاندارد EN50173
و …
بيشترين استانداردي که در ايران استفاده مي‌شود استاندارد TIA / EIA 568B است. در استانداردها تعاريفي صورت گرفته است که بعنوان مثال مي‌گويد پارامترهاي مختلفي که هر يک از اجزاي شبکه دارند در فرکانس خاص مثلا 200MHz بايد داراي مقادير خاصي باشند که اين مقادير استاندارد که از قبل مشخص و اعلام شده است و مقادير مربوط به اجزا شبکه مانند کابل شبکه را کارخانه سازنده روي وب سايت خود اعلام مي‌کند. حال بايد با دستگاه تستر اين دو مقدار را باهم مقايسه نمود.
بدين ترتيب که تستر؛ فرکانس‌هايي را در دامنه‌هايي که استاندارد لازم دارد مي‌فرستد، مقادير را جمع مي‌زند و با مقادير استاندارد مقايسه مي‌کند و در نهايت مي‌گويد نتيجه تست Pass يا Fail است. اگر نتيجه Pass بود يعني تمام پارامترها به درستي کارکرده و استاندارد را رعايت کرده‌اند. و اگر نتيجه تست توسط تستر Fail اعلام شد دليل آن را به ما گزارش مي‌دهد. بعنوان مثال کابل شبکه خراب بوده يا Jack يا Plug خراب بوده يا حتي نصاب مسائل فني را رعايت نکرده است بدين ترتيب بعد از شناسايي مشکل مي توان در رفع آن به سرعت اقدام و نتيجه لازم را از تجهيزات شبکه ببريم.
همانطور که قبلا نيز اشاره شد براي بررسي يک بستر فيزيکي شبکه از لحاظ پارامترهاي مختلف و مقايسه با استاندارد بايد از وسايل و تسترهاي پيشرفته استفاد کرد که اين دستگاه‌ها از قيمت زيادي برخوردار هستند. بعنوان مثال براي صحت عملکرد يک کابل شبکه و بررسي پارامترهاي آن از دستگاه Fluke DTX-1800 استفاده مي‌شود که قيمت اين دستگاه در حدود چند ده ميليون تومان است.
با توجه به اهميت کارکرد مطابق با استاندارد تجهيزات شرکت‌هاي مختلف در زمينه ساخت انواع تسترهاي تجهيزات شبکه فعاليت مي‌کنند. يکي از معروف‌ترين آنها شرکت فلوک  ( Fluke Networks ) مي‌باشد. در ادامه مختصري با اين شرکت و انواع تجهيزات آن بيشتر آشنا مي‌شويم.

اهميت وجود تستر در شبكه‌ها

قبل از معرفي تستر و پرداختن به آن بهتر ديديم به اهميت وجود تستر در هنگام تست يک شبکه اشاره شود و به اين نکته توجه کنيد که، متاسفانه در برخي پروژه‌هاي شبکه‌اي‌ که در کشور راه‌اندازي مي‌شود در صورت بروز هرگونه مشکل کسي از افراد درگير در پروژه علت مشکل را به گروه ديگر نسبت مي‌دهند. چراکه کالا از يک جا تهيه مي‌شود، نصاب شرکت يا شخص ديگري است و مشاور نيز شخصي ديگر و کارفرما نيز که صاحب پروژه است، در کنار آنها قرار دارد. از طرف ديگر اگر جنس مرغوب نبوده و ايراد داشته باشد فروشنده مشکل آن را بر عهده نمي‌گيرد و مشکل را به عهده نصاب مي‌اندازد سپس نصاب به طراح و … و ناخود آگاه يک حلقه‌اي ايجاد خواهد شد که کسي قادر به باز کردن آن نخواهد بود.
حال با وجود يک تستر معتبر و با آناليزهايي که ارائه مي‌دهد خيلي راحت مي‌توان اشکالات را دسته بندي نمود و علت را ريشه يابي کرد.

Comments are closed.